เที่ยวเมืองโบราณเกาซาง บนเส้นทางแพรไหม

เรื่องและภาพโดย....ลุงหนวด

       เมืองโบราณเกาซาง (Gaochang) ตั้งอยู่ในมณฑลซินเจียง (Xinjiang) ของประเทศจีน ริมขอบทางด้านเหนือของทะเลทรายทาคลามากัน (Taklamakan) มีชื่อในภาษาอุยกูร์ (Uyghur) ว่า คาราโคจา (Kharakhoja) ซึ่งแปลว่า  “เมืองแห่งกษัตริย์” สันนิษฐานว่าเกาชางเริ่มก่อตั้งในศตวรรษที่ 2 ก่อนคริสตกาล ช่วงที่ราชวงศ์ฮั่นขยายอำนาจเข้ามาในดินแดนนี้ เมืองเกาชางจึงเริ่มจากเป็นค่ายทหาร ต่อมาในยุคราชวงศ์ถัง เกาซางเติบโตขึ้นจากการค้าขายบนเส้นทางสายไหม นอกจากชาวจีนแล้ว มีผู้คนจากหลากหลายเชื้อชาติอาศัยอยู่ในเมืองแห่งนี้ด้วย

  • ด้านหน้าทางเข้าเมืองโบราณเกาซาง

  • รูปปั้นพระถังซำจั๋งในวรรณกรรมไซอิ๋วด้านหน้าทางเข้าเมืองโบราณเกาซาง

เมืองโบราณเกาซางอยู่ในเขตทะเลทรายและร้อนมาก จากทางเข้า หลายคนเลือกที่จะนั่งรถไฟฟ้าบริการนักท่องเที่ยวเข้าไป ซึ่งนับว่าคุ้มค่ามากสำหรับราคาไปกลับ 10 หยวนต่อคน ท่ามกลางสภาพอากาศที่ร้อนระอุเข้าไปยังซากเมือง

  • รถไฟฟ้าบริการนักท่องเที่ยว

เมืองเกาซางสร้างจากดินอัดแน่น แบ่งออกเป็น เมืองชั้นนอก ชั้นใน และเขตพระราชวัง กำแพงเมืองชั้นนอกนั้นสูงและหนาประมาณ 12 เมตร ความยาวโดยรอบ 5.4 กิโลเมตร มีคูน้ำล้อมกำแพงไว้อีกชั้น ประตูเมืองของกำแพงชั้นนอกมี 9 แห่ง ทิศละ 2 แต่ทางใต้มี 3 แห่ง ประตูทางฝั่งตะวันตกมีความสมบูรณ์กว่าด้านอื่น

ทางด้านใต้ของเมืองชั้นนอกมีซากวัด เป็นหลักฐานที่บ่งบอกว่ากษัตริย์และประชาชนในเมืองเกาซางเลื่อมใสศรัทธาในพุทธศาสนา ในศตวรรษที่ 6 ซึ่งอยู่ในยุคราชวงศ์ถังของจีน กษัตริย์แห่งเมืองเกาชางได้นิมนต์พระเสวียนจั้ง(หรือพระถังซำจั๋งในวรรณกรรมไซอิ๋ว) ระหว่างเดินทางไปอัญเชิญพระไตรปิฎกจากอินเดีย ให้แวะแสดงธรรมอยู่ที่เกาชาง 1 เดือน และสร้างศาลาแสดงธรรมไว้โดยเฉพาะ ศาลาแสดงธรรมยังคงเหลือส่วนฐานให้เห็น และมีฐานสถูปเจดีย์ฐานเป็นวงกลม ที่บูรณะขึ้นโดยใช้ดินเหนียวอยู่ไม่ไกลกัน ภายในวัดยังมีผนังเจาะเป็นช่อง แต่เดิมใช้เป็นที่ประดิษฐานพระพุทธรูปด้วย แถวซากวัดเป็นบริเวณที่มีความสมบูรณ์มากกว่าส่วนอื่น ๆ

กำแพงชั้นในไม่เหลือร่องรอยของประตูเมืองแล้ว มีแต่กำแพงบางด้านที่ยังคงอยู่ ส่วนเขตพระราชวังจะอยู่ระหว่างกำแพงเมืองชั้นในและชั้นนอกทางด้านเหนือ ยังคงเห็นเสาของอาคารที่เคยใช้เป็นที่พักอาศัยของชาววัง

ราวศตวรรษที่ 9 เกาซางถูกครอบครองโดยอาณาจักรอุยกูร์ และคงความเป็นเมืองมาจนถึงศตวรรษที่ 14 ก่อนจะถูกภัยสงครามทำให้เสียหายและกลายเป็นเมืองร้างผ่านมาหลายร้อยปีซากเมืองถูกทุบทำลายเอาดินไปก่อสร้างหรือเพาะปลูก ทำให้ร่องรอยของอดีตถูกทำลายเสียหายมากขึ้นและตั้งแต่ปีค.ศ 1961 เป็นต้นมาทางการจีนได้ทำการศึกษาและอนุรักษ์อย่างจริงจัง เพื่อให้เมืองเกาซาง เมืองโบราณที่มีคุณค่าทางประวัติศาสตร์จากอดีตกาลได้คงอยู่ต่อไป.